ಮುಖಪುಟ | Home

ನಶಾ ಮುಕ್ತ ಭಾರತ ಅಭಿಯಾನ — ಶಾಲೆಗಳಿಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ

ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ · ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯ ಮತ್ತು ಸಬಲೀಕರಣ ಸಚಿವಾಲಯ (DoSJE) · ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಎಲ್ಲಾ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ

ಕೊನೆಯ ನವೀಕರಣ / Last updated: 09-09-2026
Last verified / ಕೊನೆಯ ಪರಿಶೀಲನೆ: 09 September 2026

✍️ Written by Shaul SSK · shaulssk.in · ಸ್ವತಂತ್ರ ಕನ್ನಡ ಶಾಲಾ-ದತ್ತಾಂಶ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ

ℹ️ Nasha Mukt Bharat Abhiyaan is a government campaign. This article is an independent guide and is not an official government page.
ಇದು ಸರ್ಕಾರದ ಅಧಿಕೃತ ಪುಟವಲ್ಲ — ಸ್ವತಂತ್ರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ.

📋 Official Source / ಅಧಿಕೃತ ಮೂಲ: Ministry of Social Justice & Empowerment (DoSJE) — NMBA: nmba.dosje.gov.in · schooleducation.karnataka.gov.in

✅ Last verified: 09 September 2026

ℹ️ Note: ಶಾಲಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ/ತಪಾಸಣೆ ಮಾನದಂಡ ಮತ್ತು ಗುರಿ ಸಮಯಪಟ್ಟಿ ಬದಲಾಗಬಹುದು — ಇಲಾಖಾ ಪರಿಚಲನೆ ಪರಿಶೀಲಿಸಿ.

Nasha Mukt Bharat Abhiyaan (NMBA) — ಭಾರತವನ್ನು ಮಾದಕ ದ್ರವ್ಯ ಹಾಗೂ ವ್ಯಸನ ಮುಕ್ತ ನಾಗರಿಕ ಸಮಾಜವನ್ನಾಗಿಸುವ ಜನಾಂದೋಲನ (ಆಗಸ್ಟ್ 15, 2020 ರಿಂದ). ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳು, ಶಿಕ್ಷಕರು ಮತ್ತು ಪೋಷಕರಿಗೆ ಮಾದಕ ವ್ಯಸನದ ವಿರುದ್ಧ ಜಾಗೃತಿ, ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಬೆಂಬಲ ಮುಖ್ಯ ಗುರಿ. ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆಯ Nasha Mukt Vidyalaya Abhiyan 2026–2029 ಮೂಲಕ ಶಾಲೆಗಳು ಇಲಾಖಾ ಸೂಚನೆಯಂತೆ ಹಂತಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

⚠️ ಮುಖ್ಯ ಸೂಚನೆ: ಇಲ್ಲಿನ ಮಾಹಿತಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ ಮಾತ್ರ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಧಿಕೃತ ನಿಯಮಗಳು ಮತ್ತು ಸೂಚನೆಗಳಿಗಾಗಿ ಸಂಬಂಧಿತ ಸರ್ಕಾರಿ ಇಲಾಖೆಯ ಅಧಿಕೃತ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ.

✅ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ implementation ಆಗುವ ಮೊದಲು check ಮಾಡಬೇಕಾದ 5 ವಿಷಯ
  1. ಇಲಾಖಾ ಸೂಚನೆ: ಈ ವರ್ಷದ circular ಯಾವ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಕಡ್ಡಾಯ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ — ಅದನ್ನೇ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಿ.
  2. e-Pledge: ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿಜ್ಞಾ (e-Pledge) ಪೋರ್ಟಲ್ ಲಭ್ಯವಿದೆಯೇ — ಸಂಖ್ಯೆ ದಾಖಲಿಸುವ ನಿಯಮವಿದೆಯೇ.
  3. 10 ಕ್ರಿಯೆಗಳ ಪಟ್ಟಿ: NMBA school actions (awareness, sports, rallies) — ಯಾವ 3–5 ಸಾಧ್ಯವೋ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿ.
  4. Drug-Free Zone (ಸುಮಾರು 500m): ಶಾಲಾ ಪರಿಸರದ ನಿಗದಿ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಇಲಾಖಾ ಸೂಚನೆಯಂತೆ ಗುರುತಿಸಿ.
  5. Documentation: photos, student counts, activity record — report ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

1. ಏನಿದು — ಮುಖ್ಯ ಅಂಶಗಳು

ವಿವರಮಾಹಿತಿ
ಆರಂಭ15 ಆಗಸ್ಟ್ 2020 — 272 ದುರ್ಬಲ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ; 2023 ರಿಂದ ಎಲ್ಲಾ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ
ನೋಡಲ್ ಸಚಿವಾಲಯಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯ ಮತ್ತು ಸಬಲೀಕರಣ ಸಚಿವಾಲಯ (DoSJE) · ಜಾರಿ: ಸಮಾಜ ಕಲ್ಯಾಣ ಇಲಾಖೆ, ಪೊಲೀಸ್ (NCB ಜೊತೆ)
ಶಾಲಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮNasha Mukt Vidyalaya Abhiyan 2026–2029 (ತಂಬಾಕು ಮುಕ್ತ + ವ್ಯಸನ ಮುಕ್ತ ಶಾಲೆ)
ಪೋರ್ಟಲ್nmba.dosje.gov.in · e-ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ (e-Pledge): MyGov
ಗುರಿ2029 ರ ವೇಳೆಗೆ 100% Tobacco-Free Educational Institution (ToFEI) + ವ್ಯಸನ ಮುಕ್ತ ಶಾಲೆ (ಇಲಾಖಾ ಪರಿಚಲನೆ ಪ್ರಕಾರ)

2. ಶಾಲೆಗಳು ಮಾಡಬೇಕಾದ 10 ಕ್ರಮಗಳು

  1. ಸಮಗ್ರ ಸೈನೇಜ್: ಆವರಣದೊಳಗೆ ತಂಬಾಕು/ಮಾದಕ ವಸ್ತು ನಿಷೇಧದ ಸ್ಪಷ್ಟ ಫಲಕ ಪ್ರದರ್ಶನ.
  2. ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಅಧಿಕಾರಿ ವಿವರ: ವರದಿ ಅಧಿಕಾರಿ (ಸಂಪರ್ಕ ಮಾಹಿತಿ) ಫಲಕ.
  3. ToFEI ಘೋಷಣೆ: ಶಾಲೆ ತಂಬಾಕು ಮುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥೆ ಎಂಬ ಗುರುತು.
  4. 500 ಮೀಟರ್ Drug-Free Zone: ಇಲಾಖಾ ಸೂಚನೆಯಲ್ಲಿ ನೀಡಿದ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಪ್ರಕಾರ ಶಾಲಾ ಸುತ್ತ ಮಾದಕ ಮುಕ್ತ ವಲಯ ಘೋಷಣೆ + ಫಲಕ.
  5. ಸ್ವಚ್ಛ ಆವರಣ: ತಂಬಾಕು ತ್ಯಾಜ್ಯ, ಮದ್ಯ/ಡ್ರಗ್ ಅವಶೇಷ, ಉಗುಳು ಗುರುತು ರಹಿತ ಕ್ಯಾಂಪಸ್.
  6. ಜಾಗೃತಿ ಪ್ರದರ್ಶನ: ಪೋಸ್ಟರ್, ಚಾರ್ಟ್, IEC ಸಾಮಗ್ರಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ನೋಡುವಂತೆ.
  7. ನಿಯಮಿತ ಚಟುವಟಿಕೆ: ಆರು ತಿಂಗಳಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ಒಂದು ಬಾರಿ ತಂಬಾಕು/ಡ್ರಗ್ ಜಾಗೃತಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ.
  8. Nasha Mukt Vidyalaya Monitor: ಸೂಚಕರ ನೇಮಕ — ನಿಗಾ ಮತ್ತು ವರದಿ.
  9. ನೀತಿ ಅಳವಡಿಕೆ: ಶಾಲಾ ನೀತಿಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಸನ-ಮುಕ್ತ ನಿಯಮ ಸೇರ್ಪಡೆ.
  10. 100 ಗಜ ತಂಬಾಕು ಮಾರಾಟ ನಿರ್ಬಂಧ: COTPA 2003 ಪ್ರಕಾರ ಶಾಲೆಯ 100 ಗಜದೊಳಗೆ ತಂಬಾಕು ಮಾರಾಟ ತಡೆ + ಜಾರಿ.

3. ಜಾಗೃತಿ ಹೇಗೆ ನಡೆಸುವುದು

4. ಸಹಾಯ ಪಡೆಯುವ ಮಾರ್ಗ

5. ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಮತ್ತು ಪರಿಹಾರ

ಸಮಸ್ಯೆಕಾರಣಪರಿಹಾರ
ಪೋರ್ಟಲ್ನಲ್ಲಿ ಶಾಲಾ ನೋಂದಣಿNMV ಪೋರ್ಟಲ್ ಹೊಸದುಶಾಲೆ ಮೊದಲು nmba.dosje.gov.in ನಲ್ಲಿ ಶಾಲಾ ವಿವರ ನೋಂದಣಿ ಮಾಡಿ.
e-Pledge ಲಿಂಕ್ ಸಿಗುತ್ತಿಲ್ಲMyGov ಪೋರ್ಟಲ್ ನ್ಯಾವಿಗೇಷನ್MyGov → "Nasha Mukt Bharat" ಅಭಿಯಾನ → e-Pledge; ಸಮಸ್ಯೆ ಇದ್ದರೆ ಜಿಲ್ಲಾ ಕಚೇರಿ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ.
500 ಮೀ Drug-Free Zone ಫಲಕ ಎಲ್ಲಿ/ಹೇಗೆಮರ್ಯಾದೆ ವಿವರಬಿಳಿ/ಹಳದಿ ಹಿನ್ನೆಲೆ, ಸೀಮೆ ಸೂಚನೆ — ಜಿಲ್ಲಾ ಕಲ್ಯಾಣ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಮಾದರಿ ಫಲಕ ಪರಿಶೀಲಿಸಿ.
ತಪಾಸಣೆ/ಮೌಲ್ಯನಿರೀಕ್ಷಣೆರೆಕಾರ್‍ಡ್ ಸಾಕ್ಷ್ಯ ಇಲ್ಲಎಲ್ಲಾ ಚಟುವಟಿಕೆ, ಫೋಟೋ, ಪತ್ರ, ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ದಿನಾಂಕ — ಸಂಪೂರ್ಣ ದಾಖಲೆ ಇಡಿ.

⚠️ ಗಮನಿಸಿ: ಈ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಾಹಿತಿ. ಶಾಲಾ ಮಟ್ಟದ ಕಡ್ಡಾಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ, ಪೋರ್ಟಲ್ ನೋಂದಣಿ ಮತ್ತು ತಪಾಸಣೆ ಕುರಿತು ನಿಮ್ಮ ಜಿಲ್ಲಾ ಸಮಾಜ ಕಲ್ಯಾಣ ಇಲಾಖೆ / ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆ ಪರಿಚಲನೆಗಳೇ ಅಂತಿಮ.

6. ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು ⭐

7. FAQ — ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳಲಾಗುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು

1. ಶಾಲೆಗೆ ಏನು ಕಡ್ಡಾಯ?

ಆವರಣದ ಒಳಗೆ + 100 ಗಜ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ತಂಬಾಕು/ಮಾದಕ ವಸ್ತು ನಿಷೇಧ, ಫಲಕ, ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಅಧಿಕಾರಿ, ಜಾಗೃತಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ, ನಿಗಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ.

2. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗೆ ವ್ಯಸನದ ಚಿಹ್ನೆ ಕಂಡರೆ?

ಗೌಪ್ಯವಾಗಿ ಶಾಲಾ ಸಮಾಲೋಚನೆ, ಪೋಷಕರಿಗೆ ತಿಳಿಸಿ, ಜಿಲ್ಲಾ ವ್ಯಸನ ನಿವಾರಣಾ ಕೇಂದ್ರ (DDAC)/IRCA ಮೂಲಕ ಬೆಂಬಲ — ಶಿಕ್ಷೆ ಅಲ್ಲ, ಪುನರ್ವಸತಿ.

3. e-Pledge ಎಂದರೇನು?

MyGov ಮೂಲಕ ನೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ವ್ಯಸನ ಮುಕ್ತ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ — ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ/ಶಿಕ್ಷಕ/ಪೋಷಕ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ event ಆಯೋಜಿಸಿ ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ಶಾಟ್ ಇಡಿ.

4. 500 ಮೀ Drug-Free Zone ಎಂದರೇನು?

ಶಾಲಾ ಸುತ್ತ 500 ಮೀ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಮಾದಕ ವಸ್ತು ಮುಕ್ತ ಪ್ರದೇಶ ಘೋಷಿಸಿ ಫಲಕ ಹಾಕುವುದು — ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ನಿಯಮ ಪ್ರಕಾರ.

5. ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಯಾರು?

ಶಾಲಾ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ + ನೋಡಲ್/ತಂಬಾಕು-ಮುಕ್ತ ಸಮಿತಿ — ಆದರೆ ಸಹಕಾರ ಮತ್ತು ವರದಿ ಇಡುವುದು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರದು.

6. ನಶಾ ಮುಕ್ತ ಭಾರತ ಅಭಿಯಾನ ಭಾಷಣ (Speech) ಹೇಗೆ ತಯಾರಿಸುವುದು?

ಭಾಷಣವನ್ನು ನಾಳೆಯ ಭಾರತ = ವ್ಯಸನ-ಮುಕ್ತ ಭಾರತ ಎಂಬ ಮೂಲ ಆಶಯದ ಸುತ್ತ ಕಟ್ಟಿ. ವ್ಯಸನದ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮ (ಆರೋಗ್ಯ, ಕುಟುಂಬ, ವಿದ್ಯೆ), 100 ಗಜ/500 ಮೀ ಮುಕ್ತ ವಲಯದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಮತ್ತು ತಡೆಗಟ್ಟುವಲ್ಲಿ ಪೋಷಕ-ಶಾಲೆ-ಸಮಾಜದ ಜವಾಬ್ದಾರಿ — ಈ ಮೂರು ಮುಖ್ಯ ಅಂಶ ಹೇಳಿ, e-Pledge/epromise ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಯೊಂದಿಗೆ ಮುಗಿಸಿ. 3-5 ನಿಮಿಷದ, ಸ್ಥಳೀಯ ಉದಾಹರಣೆ ಇರುವ ಭಾಷಣ ಸ್ಪರ್ಧೆಗೆ ಸೂಕ್ತ. ಅಧಿಕೃತ ಸ್ಪರ್ಧಾ ನಿಯಮಗಳಿಗೆ ಇಲಾಖಾ ಸೂಚನೆ ಪರಿಶೀಲಿಸಿ.

7. ನಶಾ ಮುಕ್ತ ಭಾರತ ಅಭಿಯಾನ ಪ್ರಬಂಧ (Essay) ಬರೆಯುವುದು ಹೇಗೆ?

ಪ್ರಬಂಧವನ್ನು ಪರಿಚಯ → ಸಮಸ್ಯೆಯ ವಿವರ → ದುಷ್ಪರಿಣಾಮ → ಪರಿಹಾರ/ತಡೆಗಟ್ಟುವ ಕ್ರಮಗಳು → ತೀರ್ಮಾನ ಎಂಬ ಐದು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ರಚಿಸಿ. ಪರಿಹಾರ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಜಾಗೃತಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ, ಪೋಷಕ/ಶಾಲಾ ಸಮಿತಿ ಪಾತ್ರ, ವ್ಯಸನ ನಿವಾರಣಾ ಕೇಂದ್ರ (DDAC) ನೆರವು — ಇವನ್ನು ಸೇರಿಸಿ. 200-300 ಪದಗಳ ಸ್ಪಷ್ಟ, ಸರಳ ಕನ್ನಡ ಪ್ರಬಂಧ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಮಂಜಸ. ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸ್ಪರ್ಧಾ ಮಾನದಂಡಕ್ಕೆ ಇಲಾಖಾ/ವೇದಿಕೆ ಸೂಚನೆ ನೋಡಿ.

8. ಅಧಿಕೃತ ಲಿಂಕ್‌ಗಳು / Official Links

📱 ಮೊಬೈಲ್/ಸಹಾಯ: e-Pledge (MyGov) ಮೊಬೈಲ್ ಬ್ರೌಸರ್‌ನಲ್ಲಿ ಸುಲಭ — ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಲಿಂಕ್ ಶೇರ್ ಮಾಡಿ. ನೋಂದಣಿ/ತಪಾಸಣೆ ದಾಖಲೆ ಫೋಟೋ mobile ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಫೋಲ್ಡರ್ ಆಗಿ ಉಳಿಸಿ. ಜಿಲ್ಲಾ ಸಮಾಜ ಕಲ್ಯಾಣ ಇಲಾಖೆ ಸಂಪರ್ಕವೂ ಫೋನ್ ಮೂಲಕ ಸಾಧ್ಯ.

ಲೇಖಕ: Shaul SSK  ·  ಕೊನೆಯ ಪರಿಶೀಲನೆ: ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2026  ·  ಮಾಹಿತಿ ಮೂಲ: ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಅಧಿಕೃತ ಇಲಾಖೆ / official portal — ಅಂತಿಮ ಮಾಹಿತಿಗೆ ಮೇಲಿನ ಅಧಿಕೃತ ಲಿಂಕ್‌ಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ.
ಸಂಬಂಧಿತ ಲೇಖನಗಳು / Related Reading
ಸ್ವಚ್ಛತಾ ಪಕ್ವಾಡಾNPEP-NCERT ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳುINSPIRE-MANAK ಪ್ರಶಸ್ತಿ